سنت های خانواده های قدیمی ما ایرانیان مسلمان
تغذیه خوب ، خواب مناسب ، تحرک و تلاش عالی ، استفاده از بارهنگ ، خاکیشیر ، اسفند ، کدو تنبل، نان گندم با پخت در تنور خانه ، آفتابه مسی وگلی، ترشی های خانگی ، انار، کشمش آفتابی و سبز، سبزی ، تربچه، ترب سیاه ، خربزه ، نعناع ، شوید ، پوست ماست ، تقار و تقارچی ، پارچه های پنبه ای ، لحاف پنبه ای و از پر مرغ و... ، کرسی، سینی بزرگ مسی، خانه روبی، رفت و روب منزل و کوچه و حتی تمامی کوچه.
تقسیم کار در خانواده بین پدر ، مادر ، فرزندان ، داماد ها ، عروس ها و نوه ها .
دعوت منظم از روحانیون در منزل بابت طرح و یادگیری امور مذهبی ، فرهنگی و اجتماعی .
برگزاری جشن های مذهبی ، نوروزی ، تولد ، عروسی ، دامادی ، شیرینی خوران ، پاگشا و ... .
حفظ حرمت وگرامی داشت خانه و کاشانه
ساخت خانه از مصالح و مواد پر دوام با اثرات بهداشتی و حفظ محیط زیست ، ویلایی ، آفتاب گیر صبح و عصر، حوض در وسط حیاط ، دارای نقش و نگار سفید و آبی و ارغوانی . قلعه ، طویله ، مستراح ، تنور در انتهای خانه ، و ... .
حفظ محیط زیست خانه ، کوچه ، محله ، روستا و شهر .
 
پذیرایی مداوم پیران ، معلولین ، یتیمان ، فقرا (با پنداشت الفقرفخری).
-دورهم نشینی و مهمانی
- تعارف کردن
-پشت نکردن به دیگران
- جشن نوروز باستانی و برخی سنت های آن
جشن باستانی نوروز و سنت های فرهنگی مر مربوط به آن
خانه تکانی
خرید های نوروزی

کاشتن سبز و چیدن سفره هفت سین

درسنت فرهنگ ایرانی رفتن به آرامستان ها در پنج شنبه آخر سال سنت دیرینه ی ایرانیان است. قابل توجه شما در آیین زردشتی ساسانیان نیز این فرهنگ بوده است و بعد از ورود آیین اسلام هم چنان در بین ایرانیان پا برجا مانده است. 

جشن های باستانی

اسپند دود کردن

بشکن زدن و کل کشیدن در جشن

سور دادن

جشن دندونی نوزاد

چیدن سفره هفت‌سین، سیزده به در، آب ریختن پشت مسافر و آداب و عاداتی چون تعارف کردن، احترام به بزرگ‌ترها و پشت نکردن به دیگران از جمله مهم‌ترین آداب و آیین‌های ایرانی به حساب می‌آید.

     یادتان باشد این رسوم ها و سنت های قدیمی بخش کوچک از سنت های ایرانیان است. اگر دوست دارید سنت های فرهنگی بیشتری را بخوانید می توانید کتاب های مردم شناسی جامعه تهران قدیم، سی گفتار درباره ی فرهنگ، مردم شناسی اقوام و ایران را از پژوهشگر گران مایه علی بلوک باشی منابع خوبی است.
خالی برنگرداندن ظرف همسایه
سیب، سماق، سمنو، سنجد، سیر، سکه، سرکه و سبزه، هریک معنای خاصی در هفت سین دارند:
سیب: نماد صحت و سلامتی، شادابی و تندرستی، بارداری و زایش
سماق: نماد شادی، صبر، امید و استقامت
سمنو: نماد خیر و برکت و مبارزه با ضعف و فترت
سنجد: نماد دلبستگی و دلدادگی و به تعبیری سمبل خردورزی و رفتار سنجیده
سیر: نشانه اهورامزدا و نماد مبارزه با زشتی و پلیدی و به تعبیری نشانه سیر چشمی
سکه: نماد رزق و روزی
سرکه: نماد پذیرش ناملایمات
سبزه: نماد سرزندگی و زایش دوباره و به تعبیری نماد ایثار، گذشت و فداکاری
پخت سبزی پلو با ماهی در شب عید
سنت عیدی دادن
سیزده به در
شب یلدا یا شب چله
جشن عروسی ایرانی
احترام به بزرگ‌ترها
ایرانیان باستان اولین مردم جهان به شمار می‌رفتند که روز مشخصی در سال را برای گرامیداشت افراد سال‌خورده تعیین کرده بودند
قطع نکردن سخن دیگران
قدمت نذری دادن ایرانی‌ها به پیش از ظهور اسلام، زمان حکومت ساسانی و برگزاری آیین‌های دین زرتشتی بر می‌گردد.
بهترین هدیه از منظر سنت های هدیه دادن در ایران

صنایع دستی

انواع گل

فرهنگ مردم ایران
     مردم ایران در دنیا به‏ عنوان مردمانی مهمان‌نواز و با فرهنگ‌ شناخته می‌شوند. در مجموع می‌توان عناصر فرهنگ ایرانی را که فراتر از مرزهای سیاسی ایران است، به‌اختصار چنین برشمرد:
 زبان پارسی و گویش‌ها و لهجه‌های پارسی
 جشن‌های ملی از جمله نوروز و شب یلدا و گاه‌شماری خورشیدی
 فلسفه ایرانی
 دین‌ها و آیین‌های زرتشتی و مهرپرستی
هنر ایرانی (ادبیات و شعر پارسی، معماری ایرانی و خوراک ایرانی و...)
 فرهنگ‌های محلی اقوام ایرانی
 موسیقی سنتی ایران.
ایران به ‏شدت بر فرهنگ‌ها و مردم جهان تا کشورهایی دور مانند چون ایتالیا، مقدونیه و یونان، روسیه، شرق اروپا و آسیای میانه، شبه‌جزیره عربستان، جنوب شرق آسیا، شبه‌قاره هند و شرق آسیا اثر گذاشته‌است. در کل، تاریخ غنی ایران از راه هنر، معماری، شعر، دانش و فناوری، پزشکی، فلسفه و مهندسی تأثیر قابل توجهی بر جهان گذاشته است .
 
      فرهنگ مردم ایران بسیار غنی و متنوع است و تحت تأثیر عوامل مختلفی از جمله تاریخ، ادیان، زبان، هنر، ادبیات و جغرافیای منطقه قرار گرفته است. در جامعۀ ایران اقوام و مذاهب مختلفی وجود دارد که هرکدام تا حدی تأثیرگذار بر فرهنگ و هویت ملی کشور بوده‌اند. مردم ایران معمولاً به مهمان‌نواز، مهربان و خونگرم بودن مشهورند. مراعات اصول اخلاقی و اجتماعی مانند صداقت، صبر، بردباری و عدالت از جمله ویژگی‌های مهم فرهنگ مردم ایران است. همچنین ارزش‌هایی مانند احترام به والدین، ارج نهادن به افراد سالمند، پایبندی به ارزش‌های اخلاقی روابط اجتماعی را در این جامعه تقویت می‌کند. هنر و ادبیات ایران نیز بخش مهمی از فرهنگ این کشور را شکل می‌دهند. شعر، ادبیات کلاسیک و معاصر، موسیقی، نقاشی و معماری از جمله عواملی هستند که هویت فرهنگی ایران را تأثیرگذار می‌سازند. جشن‌ها و روزهای ملی مناسبت‌های مهمی در تقویم ایران هستند، از جمله نوروز (سال نو ایرانی) و شب یلدا و روزهای ملی‌مذهبی، مانند عید قربان و عید فطر.
      مجموع هنجارها و ارزش های موجود در جوامع ، فرهنگ را تشکیل می دهد و فرهنگ ها در طی زمان با فرهنگ های دیگر مواجه می شوند و تاثیراتی را از آنها می پذیرند. حدود ۱۴ قرن از ورود اسلام به ایران می گذرد و پس از حمله ی اعراب و پس از اینکه اسلام توسط ایرانیان موردپذیرش قرارگرفت، رفته رفته اسلام در اجزای فرهنگ ایرانیان راه یافت. به طبع در طی گذشت زمان ، هم فرهنگ ایرانی تحت تاثیر فرهنگ اسلامی گرفته است و هم فرهنگ اسلامی تجربیاتی را از فرهنگ ایرانی فراگرفته است و تعاملات یبین این دو فرهنگ شکل گرفته است و با درآمیخته شدن این دو فرهنگ، فرهنگ ایرانی- اسلامی نیز در طی زمان شکل گرفته است.  فرهنگ ایرانی- اسلامی همان نظام فرهنگی است که ارزش های توحیدی را در بردارد و در طی زمان ایرانیان با این فرهنگ آمیخته و عجین شدند و این فرهنگ تاثیراتی را بر جامعه ی ایران گذاشته است. این تاثیرات از منظرهای مختلف سیاسی مانند پایان بخشی بر اندیشه پادشاهی فرهی، منظر اجتماعی مانند تغییرات بنیادین و عمیق در ساختار اجتماعی ایران و منظر فرهنگی به مانندگسترش باورها و سنت های اعتقادی و عبادی اسلام قابل بررسی می باشند. دراین مقاله ضمن معرفی فرهنگ ایرانی، فرهنگ اسلامی و فرهنگ ایرانی- اسلامی به بررسی نحوه و عوامل موثر بر شکل گیری فرهنگ ایرانی اسلامی و تاثیرات این فرهنگ بر جامعه ی ایران پرداخته می شود. پژوهش حال حاضر پس از بررسی و مطالعه ی منابع و مقالات و کتاب های مختلف پیرامون موضوع تحقیق به روش کتابخانه ای و مطالعه ی اسناد و مدارک نگاشته شده است.
 

2 آبان 1404